Memurlar

Kadroya geçirileceklere güvenlik soruşturması / arşiv araştırması yapılacak mı?

TBMM Genel Kurulu’nda kamuda çalışan 458 bin 615 sözleşmeliye kadro verilmesini içeren “Devlet Memurları Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 663 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” kabul edilerek yasalaştı.

Eklenme : 21 Ocak 2023 Cumartesi 19:46 - Güncelleme : 21 Ocak 2023 Cumartesi 19:55


Kanun yayımlanınca hak sahipleri 60 gün içinde kadroya geçirilecek. Peki bunlara güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılacak mı?

Kadroya geçirilmede aranılan şartlar nelerdir?

“657 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 48- 

vizelenmiş veya ihdas edilmiş sözleşmeli personel pozisyonlarında çalışmakta olanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte sözleşmesi devam eden ve 48 inci maddede belirtilen genel şartları taşıyanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren otuz gün içinde yazılı olarak başvuranlar…

b) İl özel idaresi, belediye ve bağlı kuruluşları ile mahalli idare birliklerinde 5393 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde 28/11/2022 tarihi itibarıyla çalışmakta olanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte sözleşmesi devam eden ve 48 inci maddede belirtilen genel şartları taşıyanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren otuz gün içinde yazılı olarak başvuranlar, sözleşmeli personel olarak çalıştırılmalarına esas alınan memur kadrolarına,

c) 5258 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasının son cümlesi kapsamında Sağlık Bakanlığıyla imzalanan sözleşmeye dayalı olarak 28/11/2022 tarihi itibarıyla çalışmakta olanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte sözleşmesi devam eden ve 48 inci maddede belirtilen genel şartları taşıyanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren otuz gün içinde yazılı olarak başvuranlar, görevlerinden ayrılmalarına gerek kalmaksızın, görev yaptıkları aile sağlığı merkezinin bulunduğu Sağlık Bakanlığı taşra teşkilatında pozisyon unvanıyla aynı unvanlı memur kadrolarına, pozisyon unvanlarıyla aynı unvanlı memur kadrosu olmaması hâlinde ise Sağlık Bakanlığının kadro cetvellerinde yer alan kadro unvanlarıyla sınırlı olmak suretiyle Cumhurbaşkanınca belirlenen memur kadrolarına,

ç) 8/3/2011 tarihli ve 6172 sayılı Sulama Birlikleri Kanununun geçici 1 inci maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde 28/11/2022 tarihi itibarıyla çalışmakta olan ve 48 inci maddede belirtilen genel şartları taşıyanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren otuz gün içinde yazılı olarak başvuranlar, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü bölge müdürlüklerinde bulunduğu pozisyon unvanıyla aynı unvanlı memur kadrolarına, pozisyon unvanlarıyla aynı unvanlı memur kadrosu olmaması hâlinde ise anılan Genel Müdürlüğün kadro cetvellerinde yer alan kadro unvanlarıyla sınırlı olmak suretiyle Cumhurbaşkanınca belirlenen memur kadrolarına,

…”

Görüleceği üzere henüz yayımlanmayan Kanunda şartla belirlenmiş ama güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına istisna getiren bir düzenlemeye yer verilmemiştir.

Arşiv araştırması nedir?

(1) Arşiv araştırması;

a) Kişinin adli sicil kaydının,

b) Kişinin kolluk kuvvetleri tarafından hâlen aranıp aranmadığının,

c) Kişi hakkında herhangi bir tahdit olup olmadığının,

ç) Kişi hakkında kesinleşmiş mahkeme kararları ve 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 171 inci maddesinin beşinci ve 231 inci maddesinin onüçüncü fıkraları kapsamında alınan kararlar ile kişi hakkında devam eden veya sonuçlanmış olan soruşturma ya da kovuşturmalar kapsamındaki olguların,

d) Hakkında kamu görevinden çıkarılma ya da kesinleşmiş memurluktan çıkarma cezası olup olmadığının,

mevcut kayıtlardan tespit edilmesidir.

Güvenlik soruşturması nedir?

(1) Güvenlik soruşturması, arşiv araştırmasındaki hususlara ilave olarak kişinin;

a) Görevin gerektirdiği niteliklerle ilgili kolluk kuvvetleri ve istihbarat ünitelerindeki olgusal verilerinin,

b) Yabancı devlet kurumları ve yabancılarla ilişiğinin,

c) Terör örgütleri veya suç işlemek amacıyla kurulan örgütlerle eylem birliği, irtibat ve iltisak içinde olup olmadığının,

mevcut kayıtlardan ve kişinin görevine yansıyacak hususların denetime elverişli olacak yöntemlerle yerinden araştırılmak suretiyle tespit edilmesidir.

7315 sayılı Güvenlik Soruşturması / Arşiv Araştırması Kanunu ne diyor?

Arşiv araştırması, statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacaklar hakkında yapılır.

Kurum ve kuruluşlarda, yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları hâlinde devlet güvenliğinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün, iç ve dış menfaatlerin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu gizlilik dereceli birimler ile Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı, jandarma, emniyet, sahil güvenlik ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak kamu personeli ile ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler, üst kademe kamu yöneticileri, özel kanunları uyarınca güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulan kişiler ile milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis, hizmetlerde statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın istihdam edilenler hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması birlikte yapılır. (madde 3)

Dolayısıyla hâlihazırda bunlar kamu görevlisi olduğu için bunlara güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmasına gerek olmadığı gibi bir sonuç çıkmakla birlikte  İLK DEFA MEMURİYETE ATANACAKLARI İÇİN arşiv araştırması ve/veya güvenlik soruşturması yapılması gerekmektedir. Sözleşmeli personelden daha önce memuriyet hizmeti olanlar bile bu minvalde YENİDEN MEMURİYETE atanacakları için arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması yapılmalıdır.

Özellikle çalışan personele ilişkin olarak mahkemeler tarafından verilen kararların bir şekilde çalıştıkları kurumlara ulaşmaması gibi durumların olduğu duyulmaktadır. Dolayısıyla arşiv araştırması / güvenlik soruşturması mutlaka yapılmalıdır.

Değerlendirme

Çok detaylı bir analize girmeye gerek olmadan şunu söylemek mümkündür. 4/B esasları işe alınacaklarda 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesine atıf yapmaktadır (istisna düzenlemeler hariç vatandaşlık gibi). 5393 sayılı Belediye Kanunun da 4/B esaslarına atıf yaptığı için zaten BURALARDA İSTİHDAM EDİLEN SÖZLEŞMELİ PERSONELİN ZIMNEN BU ŞARTLARI TAŞIDIĞI kabul edilmelidir. Yani halihzırda ARANILAN ŞARTLARI TAŞIYAN PERSONELİN SÖZLEŞMELİ OLARAK İSTİHDAM EDİLYOR OLMASI GEREKMEKTEDİR.

Ancak bugün haberleştirdiğimiz gibi,  Kanun çıkmadan belediyelere doldurulan sayısız personelin arşiv araştırmasının yapılıp yapılmadığı meçhuldür. KANUN ÇIKMADAN ALALIM SONRA YAPTIRALIM DENMİŞSE bu ayrıca inceleme konusu yapılmalıdır.

Şartları taşımadığı tespit edilen personel varsa her halükarda sözleşmeli de olamamaları gerekmektedir. BÖYLE PERSONELİN, Cumhurbaşkanlığı tarafından bir yazı ile ilgili kurumlardan istenmesi gerekmektedir.

Kaynak : Gazete Memur