Yaşam

Uzmanlar tarihi açıkladı: Milyonlarca bilgisayar bir anda çökecek!

Bilgisayar uzmanlarının işaret ettiği bir tarihte tüm bilgisayarların çökme ihtimali bulunuyor. Günümüzde kullanılan pek çok ev bilgisayarının çökme ihtimalinin bulunduğu tarih 19 Ocak 2038… Peki, bunun sebebi ne?

Eklenme : 22 Ağustos 2022 Pazartesi 14:42 - Güncelleme : 22 Ağustos 2022 Pazartesi 14:44


2038’de 32 bit işlemcili bilgisayarların tarihi doğru ölçememesine sebep olması beklenen Y2038 problemi meydana gelecek. Aslında bu probleme geçmeden önce şöyle bir geçmişe bakalım. 1 Ocak 2000’de dünya çapındaki pek çok bilgisayar aniden çöktü. Çünkü 2000 yılından önce bilgisayarlar tarihleri iki haneli sayılarla ölçüyordu. Ancak ay ve gün için iki haneli sayılar kullanılabilse de yıl için artık iki haneli sayılar kullanılamazdı. Yani ‘00’ tarihinin 1900 yılı mı yoksa 2000 yılı mı olduğunu belirleyemeyen sıradan bilgisayarlar çöktü. Bunun yanı sıra pek çok bilgisayar ise tarihi yanlış gösterse de bozulmadı. 

Bu beklenen sorunun benzeri 2038’de de yaşanacağa benziyor. 

19 OCAK 2038’DE NE OLACAK?
Uzmanlara göre, 1 Ocak 2000’de meydana gelen bilgisayar problemiyle benzer şekilde 19 Ocak 2038’de bilgisayarların çökme ihtimali bulunuyor. Ancak bu defa sorunun kaynağı tarih değil işlemci kapasitesi. 32 bit işlemcilerin yetersiz hesaplama yeteneği nedeniyle 2038’de tarih bu kapasiteyi aşacak. 

19 Ocak 2038’e kadar dünya çapındaki cihazların 64 bit işlemciye geçmesi gerekiyor. Ancak bilgisayarlar gibi güncelleme ve yükseltmelerin maliyetli ve zor olduğu cihazlarda sorunlar çıkabilir. 

32 bit işlemciler 4.294.967.295 (4 milyar 294 milyon 967 bin 295) farklı değer aralığında hesaplama yapabilir. Ama bu değerler negatif ve pozitif olarak ayrılırken, 2.147.483.648 tanesi negatif, 2.147.483.647 tanesi ise pozitif değer alır.

2038'DE TARİH GERİ GİDECEK
Bununla birlikte, bilgisayarların tarih bilgisini saniye bazında hesapladığı bilgisini göz önünde bulundurursak, 1 Ocak 1970 00.00:00 tarihinden, 19 Ocak 2038 03.14:07 tarihine kadar olan saniye sayısı da 2.147.483.647 olacak. Böylece 19 Ocak 2038 günü saat 03.14:08’de 32 bit işlemcilerin pozitif yönde sayabileceği değer sınırı aşılacak ve negatif değerlere geçilecek. 

Gelelim bilgisayarların negatif değerlere geçince ne olacağına… Negatif değerlere geçilmesiyle en küçük negatif sayıdan başlayarak büyüğe doğru saymaya başlayacak ve nihayetinde tarih sıfırlanarak 1 Ocak 1970’ten itibaren yeniden saymaya başlayacak.

19 Ocak 2038'te gerçekleşmesi beklenen bu bilgisayar sorunu büyük ihtimalle tüm bilgisayarları etkilemeyecek. Tarihin 1970'e dönmesiyle BIOS bilgisayarın açılışında hata vermesi bekleniyor. Ayrıca tarihin geçmişe dönmesiyle bilgisayarlarda yüklü birçok sertifikanın geçerliliğini yitirmesi de beklentiler arasında. Bu nedenle pek çok program ve web sitesi kullanılamaz hale gelecek. 

Kaynak : Türkiye Gazetesi