Mahkeme Kararları

KDK'dan, öğretim elamanı olarak geçen süre "öğretmenlik hizmet süresine eklenemez" kararı

Başvuranın Üniversitede öğretim elamanı olarak görev yaptığı sürenin öğretmenlik hizmet süresine eklenerek uzman öğretmenlik eğitiminin tarafına açılması talebi reddedildi

Eklenme : 15 Ekim 2022 Cumartesi 14:49 - Güncelleme : 15 Ekim 2022 Cumartesi 17:47


Somut olayda, başvuranın talebinin yukarıda yer verilen Yönetmelik hükmü uyarınca reddedildiği görülmüş olup, anılan Yönetmelik hükmünde hangi sürelerin öğretmenlik hizmet süresine dahil edilebileceğinin tahdidi sayma yoluyla belirlendiği, bir başka deyişle, 14. madde hükmü metninde, Üniversitelerde öğretim elemanı olarak görev yapılan sürelerin de öğretmenlik hizmet süresine dahil edileceğine ilişkin herhangi bir ibareye yer verilmediği, bu itibarla, ilgili idareden Üniversitede öğretim elemanı olarak görev yapılan sürelerin de “öğretmenlik” hizmet süresi kapsamında değerlendirilmesinin beklenemeyeceği, aksinin kabulünün hukuk devleti ilkesinin açıkça ihlaline sebep olacağı değerlendirilmiştir.

T.C.
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ
KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)

SAYI  : 2022/11959-S.22.18313

BAŞVURU NO : 2022/10759
 

KARAR TARİHİ : 19/09/2022

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın Üniversitede öğretim elamanı olarak görev yaptığı sürenin öğretmenlik hizmet süresine eklenerek uzman öğretmenlik eğitiminin tarafına açılması talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ    : 31/07/2022

I.BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1.Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, Denizli İli Pamukkale İlçesi Hacı İbrahim Cin Ortaokulunda Bilişim Teknolojileri Öğretmeni olarak görev yapmakta olduğunu, Uzman Öğretmenlik Eğitimi için başvuru modülünün tarafına açılmaması sebebiyle başvurusunu yapamadığını, daha önce Uşak Üniversitesi Eşme Meslek Yüksekokulunda öğretim elemanı olarak görev yaptığı sürelere ilişkin hizmet birleştirme kayıtlarının MEBBİS modülünde hatalı olduğunu, bu kayıtların düzeltilmesi ve bu sürelerin de hizmet süresine dahil edilerek başvuru yapabilmesinin sağlanmasını konu edinen 03/06/2022 tarihli dilekçe ile okuluna başvuruda bulunduğunu, 13/06/2022 tarihli Pamukkale İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün cevabi yazısında, bu sürelerin hizmet süresine dahil edilerek başvuru modülünün tarafına açıldığının ifade edildiğini, başvurusunu yaptığını, başvurusunun Okul Müdürlüğü tarafından onaylandığını ancak İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından başvurusunun reddedildiğini, 15/06/2022 tarihinde yeni bir dilekçe ile başvurusunun İl Değerlendirme Komisyonu tarafından değerlendirilmesini talep ettiğini, 25/07/2022 tarihine kadar herhangi bir cevabi yazının tarafına tebliğ edilmemesi nedeniyle, 25/07/2022 tarihinde başvurusunun neticesi hakkında bilgi almak için tekrar bir dilekçe ile başvuru yaptığını, 27/07/2022 tarihinde hizmet süresinin yetersiz olduğu gerekçesi ile başvurusunun reddedildiğine dair bir cevabi yazı aldığını, Yüksek Lisans Mezunu olması sebebiyle eğitimi tamamlaması halinde sınavsız Uzman Öğretmen unvanı alacağını, eğitimin tarafına açılmaması nedeniyle 05/09/2022 tarihine kadar eğitimi tamamlayamadığı takdirde bir yıl hak kaybına uğrayacağını iddia ederek, Uşak Üniversitesi Eşme Meslek Yüksekokulunda öğretim elemanı olarak görev yaptığı sürenin hizmet süresine dahil edilerek Uzman Öğretmenlik Eğitiminin tarafına açılmasını talep etmektedir.

II İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2.Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 16/08/2022 tarih ve sayılı cevabi yazıda özetle;

2.1.Başvuranın, Kariyer Basamakları sürecinde 03.06.2022 tarihli dilekçe ile başvuru yaparak Uşak Üniversitesi Eşme Yüksekokulunda öğretim elemanı olarak görev yaptığı sürenin başlangıç ve bitiş tarihlerinin düzeltilmesini ve Aday Öğretmenlik ve Öğretmenlik Kariyer Basamakları Yönetmeliğinin 14. maddesinde üniversiteler bünyesinde akademik personel olarak çalışılan sürenin hizmet süresine dahil edilip edilmeyeceğine dair bir ifadenin yer almamasının tarafınca bir eksiklik olduğunu belirttiği, İl Milli Eğitim Müdürlüğü özlük şubesi tarafından kişiye “...5510 Sayılı Kanunun yürürlüğünden sonra ilk defa 5510 Sayılı Kanunun birinci fıkrasının (C) bendi kapsamında göreve başlayan    'ın sigortalı süreleri MEBBİS ve HİTAP veri tabanına işlenerek toplam hizmet süresinde dikkate alınacak, ancak emekli keseneği esas aylığı tespitinde değerlendirilmeyecektir” şeklinde cevap verildiği, ilgili mevzuat gereği Özlük Şubesinin MEBBİS kayıtlarında düzeltmeleri yapması sebebiyle adı geçene kariyer basamakları modülünün açıldığı, ancak “Öğretmenlik Kariyer Basamaklarında Yükselme Yönetmeliği” nin 14. Maddesi uyarınca Üniversitede öğretim elemanı olarak çalışılan sürelerin “öğretmenlik” hizmet süresi kapsamında değerlendirilmediğinden başvurunun İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından reddedildiği, başvurana modülün açılmasının gerekli şartların taşıdığını göstermediği, ilgili yönetmelik gereği ayrıca incelemeler yapıldığı,

2.2.Şikayet konusu talebe ilişkin başvuran veya diğer ilgililer tarafından Müdürlüğe karşı yargı organlarında açılmış ya da sonuçlanmış bir dava bulunmadığı,

2.3.Yapılan istişareler sonucunda ilgili mevzuat çerçevesinde başvuranın başvurusunun kabulüne imkan bulunmadığı,
İfade edilmiştir.

III.İLGİLİ MEVZUAT
3.18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,

4.14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun "Kurumun Görevi" başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

5.12.05.2022 tarih ve 31833 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Aday Öğretmenlik Ve Öğretmenlik Kariyer Basamakları Yönetmeliğinin, “Öğretmenlik veya uzman öğretmenlikte geçmiş sayılan süreler” başlıklı 14 üncü maddesinde, “(1) Uzman öğretmen veya başöğretmen unvanına başvuruda bulunacakların öğretmenlik veya uzman öğretmenlik sürelerinin hesabında, adaylık dâhil öğretmen veya uzman öğretmen olarak geçirdikleri hizmet süreleri dikkate alınır. Bu sürelere;
Bu belge, güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.
a)Bakanlık kadrolarında öğretmen olarak görevli iken askerlik hizmetini yapmak üzere aylıksız izne ayrılanlardan askerlik hizmetini temel askerlik eğitiminden sonra eğitim kurumlarında öğretmen olarak yerine getirenlerin temel askerlik eğitimi dışında kalan askerlik süreleri,
b)Eğitim kurumu müdürlüğü, müdür başyardımcılığı ve müdür yardımcılığında geçen süreler,
c)657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi kapsamında sözleşmeli öğretmenlikte geçen süreler,
ç)657 sayılı Kanunun 102 nci, 103 üncü, 104 üncü ve 105 inci maddelerinde öngörülen izinlerin tamamı, d) Görevden uzaklaştırma ve görevleri ile ilgili olsun veya olmasın herhangi bir suçtan tutuklanma veya gözaltına alınma nedenleriyle fiilen görev yapılmayan sürelerin 657 sayılı Kanunun 143 üncü maddesinde sayılan durumların gerçekleşmesi hâlinde tamamı,
e)Özel okullarda öğretmen veya yönetici, diğer özel öğretim kurumlarında ise öğretmen veya öğretmenlik atama şartını taşıyanların yönetici unvanlarında geçen hizmet süreleri,
f)25/6/2001 tarihli ve 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu hükümleri kapsamında sendikal görevleri nedeniyle aylıksız izinli sayılanların, bu kapsamdaki izin süreleri,
g)Öğretmen olarak görev yapmakta iken 23/4/1999 ile 14/2/2005 tarihleri arasında almış oldukları disiplin cezası sonucu öğretmenlikleri sona erip, 22/6/2006 tarihli ve 5525 sayılı Memurlar ile Diğer Kamu Görevlilerinin Bazı Disiplin Cezalarının Affı Hakkında Kanun uyarınca haklarında verilmiş disiplin cezalarının bütün sonuçları ile ortadan kaldırılmasına bağlı olarak öğretmenliğe döndürülenler ile aynı tarihler arasında istifa sonucu görevinden ayrılanlardan yeniden öğretmenliğe atananların görevlerinden ayrıldıkları tarih ile öğretmenliğe döndürüldükleri tarih arasında geçen süreleri,
ğ)Vekâlet ve geçici görev süreleri, dâhil edilir.”
hükümleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ'NE ÖNERİSİ
6.Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A.Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

7.Başvuran, Uşak Üniversitesi Eşme Meslek Yüksekokulunda öğretim elemanı olarak görev yaptığı sürenin hizmet süresine dahil edilerek Uzman Öğretmenlik Eğitiminin tarafına açılmasını talep etmektedir.

8.İdarece gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, başvuranın talebinin, Aday Öğretmenlik ve Öğretmenlik Kariyer Basamakları Yönetmeliğinin 14. Maddesi uyarınca Üniversitede öğretim elemanı olarak çalışılan sürelerin “öğretmenlik” hizmet süresi kapsamında değerlendirilmediği gerekçesiyle reddedildiği anlaşılmıştır.

9.Aday Öğretmenlik ve Öğretmenlik Kariyer Basamakları Yönetmeliğinin 14 üncü maddesinde, uzman öğretmen veya başöğretmen unvanına başvuruda bulunacakların öğretmenlik veya uzman öğretmenlik sürelerinin hesabında, adaylık dâhil öğretmen veya uzman öğretmen olarak geçirdikleri hizmet sürelerinin dikkate alınacağı hükme bağlanmış olmakla birlikte, ayrıca hangi sürelerin öğretmenlik hizmet süresine dahil edileceği tahdidi sayma yoluyla belirlenmiştir.

10.Hukuk devleti, insan haklarına saygılı, bu hakları koruyan, toplum yaşamında adalete ve eşitliğe uygun bir hukuk düzeni kurmak ve bunu sürdürmekle kendini yükümlü sayan, bütün davranışlarında Anayasaya ve hukuk kurallarına uyan, işlem ve eylemleri yargı denetimine bağlı olan Devlettir. (AYM, E. 2002/38, K. 2002/89, KT: 08.10.2002) Bu kapsamda, idarenin işlem tesis ederken hukuka bağlı olması ve hukuk kuralları doğrultusunda hareket etmesi kuşkusuz hukuk devleti ilkesinin gereklerinden birini teşkil etmektedir.

11.Somut olayda, başvuranın talebinin yukarıda yer verilen Yönetmelik hükmü uyarınca reddedildiği görülmüş olup, anılan Yönetmelik hükmünde hangi sürelerin öğretmenlik hizmet süresine dahil edilebileceğinin tahdidi sayma yoluyla belirlendiği, bir başka deyişle, 14. madde hükmü metninde, Üniversitelerde öğretim elemanı olarak görev yapılan sürelerin de öğretmenlik hizmet süresine dahil edileceğine ilişkin herhangi bir ibareye yer verilmediği, bu itibarla, ilgili idareden Üniversitede öğretim elemanı olarak görev yapılan sürelerin de “öğretmenlik” hizmet süresi kapsamında değerlendirilmesinin beklenemeyeceği, aksinin kabulünün hukuk devleti ilkesinin açıkça ihlaline sebep olacağı değerlendirilmiştir.

12.Kurumumuzca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde, yukarıda sözü edilen mevzuat hükümleri kapsamında yapılan açıklamalar doğrultusunda, ilgili idarenin başvuranın talebinin reddi yönünde tezahür eden işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durum bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B.İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

13.İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin "İyi yönetim ilkeleri" başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
Diğer yandan, "Aday Öğretmenlik ve Öğretmenlik Kariyer Basamakları Yönetmeliğinin "Öğretmenlik veya uzman öğretmenlikte geçmiş sayılan süreler" başlıklı 14’üncü maddesinde hizmet süresi hesabında dikkate alınacak sürelerin sınırlı sayma usulü ile belirlendiği anlaşılmakla birlikte, hakkaniyetin sağlanmasını teminen, bir üniversite ya da yüksekokulda fiilen ders vermiş olmanın bu sürelerin hesabında dikkate alınacak olmasının yerinde olacağı değerlendirildiğinden, bu kadrolarda geçen sürelerin de “öğretmenlikte geçmiş sayılan süre” olarak kabul edilmesi suretiyle ilgili Yönetmelik hükmünde düzenleme yapılıp yapılamayacağı hususunun yeniden değerlendirilmesi gerektiği düşünülmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14.6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Denizli İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın, BAŞVURANA ve MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
 

Kaynak : Gazete Memur