6 Şubat 2023 tarihli depremlerin ardından yıkılan binalara yönelik müdahalelerde geç kalındığı tartışması yaşandı. Çok sayıda bölgeye zamanında müdahale edilmediği iddiaları, depremden doğrudan etkilenen 11 kentten gelen görüntülerle doğrulandı. Depremlerin ardından arama-kurtarma faaliyetlerinde açığa çıkan zafiyet nedeniyle tartışmaya açılan kurumların başında ise AFAD geldi.
AFAD’ın 2025 yılına yönelik mali ve idari bilgilerini içeren raporları ise arama-kurtarma faaliyetlerinde zafiyet yaşanmasına yol açan sorunların halen devam ettiğini ortaya koydu. Bir koordinasyon kurumu olarak inşa edilen AFAD’ın zamanla icrayı bir yapıya dönüştürülmesinin, çok sayıda sorunu beraberinde getirdiği öğrenildi.
KADROLAR BOŞ
AFAD’ın raporuna göre, 2023 yılında 2 bin 736 olan arama ve kurtarma teknisyeni sayısı 2025 yılında 2 bin 470’e geriledi. 2025 yılı itibarıyla AFAD’ın arama ve kurtarma teknisyeni pozisyonundaki toplam norm kadro sayısının 3 bin 32 olduğu belirtildi. AFAD’da toplam 562 arama ve kurtarma teknisyeni pozisyonu, kontenjana karşın boş kaldı.
AFAD’daki toplam boş kadro sayısının fazlalığı da dikkati çekti. Toplam norm kadronun 8 bin 482 olduğu ancak kurumda yalnızca 6 bin 32 kişinin istihdam edildiği bildirildi. Afetlerde kritik önemi bulunan AFAD’daki boş kadro sayısı ise kayıtlara, 2 bin 450 olarak geçti.
AFAD’ın 2025 yılına yönelik performans hedeflerini içeren raporunda öte yandan, boş kadroların pozisyonlara göre dağılımı da paylaşıldı. AFAD’da562 boş arama ve kurtarma teknisyeni pozisyonun yanı sıra 239 mühendis, 135 İl AFAD Uzmanı ve 42 tekniker kadrosunun da boş olduğu raporda kaydedildi.
BÜTÇE YETERSİZLİĞİ
AFAD’ın 2025’te büyük oranda tamamlamayı planladığı, “Afetlere yönelik veri yönetim sistemi ve standartların oluşturulması” projesinin bütçe yetersizliği nedeniyle hayata geçirilemediği tespit edildi. Ulusal ortak afet telsiz kanalı projesinin de BTK’den frekans alınamadığı için ilerleyemediği görüldü.
Mustafa BİLDİRCİN / Birgün