Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Yapısal Ekonomik Araştırmalar Genel Müdürlüğü, deprem göçünün kiralara etkisi ile ilgili bir analiz yayımladı.

Yusuf Emre Akgündüz ve Muhammed Hamza Kayrıcı tarafından hazırlanan "Housing Market Pressures and Post-Earthquake Displacement: Evidence from the 2023 Türkiye Earthquakes" başlıklı çalışma, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından yaşanan kitlesel nüfus hareketinin depremden etkilenmeyen illerde konut piyasasında önemli fiyat baskısı oluşturduğunu ortaya koydu.

Çalışmaya göre deprem, depremden etkilenmeyen illerde konut kiralarında yaklaşık yüzde 6'lık ilave artışa yol açtı. Satılık konut fiyatlarında yaklaşık yüzde 4-5 ek yükseliş görüldü. Buna karşılık ticari gayrimenkul piyasasında anlamlı bir fiyat değişimi tespit edilmedi.
BÜYÜK DAİRE TALEBİ PATLADI

"Hepsiemlak" ilan verileri ile TÜİK'in göç istatistiklerini kullanan araştırmaya göre, en sert fiyat artışları büyük dairelerde ve yeni binalarda görülürken, göçün yönünü sosyal bağlar ve coğrafi yakınlık belirledi.

Araştırmada, fiyat artışlarının konut piyasasında eşit dağılmadığı belirlendi. Deprem bölgesindeki ailelerin Türkiye ortalamasından daha kalabalık olması nedeniyle en güçlü talep çok odalı konutlara yöneldi. Bu nedenle özellikle 2-3 odalı ve 4 oda üzerindeki konutlarda kira ve satış fiyatlarındaki artış daha belirgin oldu.

Çalışma ayrıca deprem sonrası kiracıların yeni yapılmış binaları tercih ettiğini ortaya koydu. Yeni konutlarda kira artışlarının ikinci el konutlara göre belirgin şekilde daha yüksek gerçekleştiği belirtilirken, araştırmacılar bunu deprem sonrasında güvenli yapılara yönelim olarak değerlendirdi.

NEFES