Gazete Memur

KKM, faydadan çok zarar verdi! 60 milyar dolar yuttu

60 milyar dolarlık kamu kaynağını eriten KKM sıfırlandı. Uygulamanın başladığı dönemde 13 TL olan dolar ise 3.7 katına çıkarak 48 lirayı aştı

Giriş:
Güncelleme:

Yaklaşık 60 milyar dolarlık kamu kaynağının erimesine yol açan Kur Korumalı Mevduat (KKM), bakiyesinin sıfırlanmasıyla sona erdi. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) haftalık verilerine göre KKM hesaplarında kalan son 4 milyon lira da sistemden çıktı ve 21 Ağustos haftasında bakiye sıfıra indi.

KKM, Nureddin Nebati’nin Hazine ve Maliye Bakanı olduğu Aralık 2021’de, düşük faiz politikası nedeniyle hızla yükselen döviz kurlarını dizginlemek amacıyla devreye alındı. Uygulamanın başladığı 21 Aralık 2021’de dolar kuru 13 TL seviyesindeyken aradan geçen 5 yılın ardından 48.1352 TL seviyesine çıktı. Böylece dolar, KKM’nin devreye alınmasından bu yana yaklaşık 3.7 katına yükseldi. Bu süreçte hedeflenen kur istikrarını sağlayamayan KKM, yaklaşık 60 milyar dolarlık maliyet hesabıyla tartışmaların odağında yer alırken Türk Lirası değer kaybetmeye devam etti. KKM sona ererken dolar/TL tarihi yüksek seviyelerine yakın seyrini sürdürüyor.

2025 ÇIKIŞ YILI OLDU

Üstelik büyük bedeller ödenmesine rağmen ekonomi yönetimi, siyasi ve jeopolitik şokların döviz piyasasında yarattığı baskıyı rezervlerle karşılamak zorunda kalıyor. İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun gözaltına alınmasıyal yaşanan piyasa dalgalanması, CHP yönetimine ilişkin yargı kararları ve ABD ile İran savaşı dönemlerinde dövize yönelen talep Merkez Bankası rezervleri üzerinde baskı yarattı. TCMB, bu dönemlerde milyarlarca dolarlık döviz satışı gerçekleştirirken, rezervlerde sert düşüşler yaşandı. Böylece KKM’nin tasfiyesine rağmen kur üzerindeki baskıyı sınırlamak için rezerv kullanımı ekonomi yönetiminin gündeminde kalmaya devam etti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2025 yılı Para Politikası Metni’nde KKM’den çıkışı resmi bir hedef olarak açıklamıştı. Bu kapsamda önce tüzel kişilerin hesap açma ve yenileme işlemleri sonlandırıldı. Ardından gerçek kişiler için KKM hesaplarında yeni hesap açılması ve yenileme yapılmasının önü kapatıldı. Aralık 2024’te 1 trilyon 129 milyar 899 milyon lira olan KKM bakiyesi, 2025 boyunca hızla gerilerken, 21 Ağustos 2026 itibarıyla sıfırlandı.

‘TL en zayıf durumunda’

KKM’nin hayata geçirildiği dönemin Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati’nin Türk lirasına ilişkin açıklamaları kamuoyunda geniş yankı uyandırmıştı. Döviz kurlarındaki hızlı yükselişin tartışıldığı bir televizyon programında konuşan Nebati, TL’nin daha fazla değer kaybetmeyeceğini savunarak, “Bunlar bekliyorlar dolar kuru 20, 25, 30 lira olacak. Bilerek yayıyorlar. Niye olsun? Zaten Türk Lirası şu an en zayıf durumunda. Gideceği bir yer yok bir kere. Vatandaş rahat olsun” ifadelerini kullanmıştı.

İLKE ÇITIR / NEFES